Etude comparative du verbe kabyle de la forme simple à la forme active

dc.contributor.authorHAMMOUCHENE, KAHINA
dc.contributor.authorHAZI, KAHINA
dc.date.accessioned2023-01-31T09:49:45Z
dc.date.available2023-01-31T09:49:45Z
dc.date.issued2021
dc.description136p.; table.; 30cm.(+cd)en
dc.description.abstractTutlayt n tmaziɣtd agraw n tantaliyin d tmeslayin yeṭṭfen amḍiq meqqren deg waṭas n tmura. Amyag n tmaziɣt yettiki ɣer taggayin n wawal anda afeggag yebḍa ɣef sin n yiḥricen : aẓar n umyag d tergalin, ma d asalaɣ n umyag d tiɣra. Amyag n tmaziɣt ifetti ɣer tmeẓra ; izri (ilaway, ibaway), urmir aḥerfi, urmir ussid d wanaḍ. Daɣen amyag n tmaziɣt yesɛa talɣa taḥerfit d talɣa tasuddimt (aswaɣ, amyaɣ, attwaɣ) d talɣa tuddist. Deg tezrawt-agi neɛreḍ ad nessarwes gar ufeggag s talɣa taḥerfit akked ufeggag s talɣa taswaɣt. Tamukrist : Iwakken ad nessiweḍ ad d-nesken amgired yellan gar umyag aḥerfi mi ara yuɣal ɣer talɣa tassudimt, ad nefk kra n yisteqsiyen ɣef ara neɛreḍ ad nerr fell-asen ɣer taggara : - Ma yella ubeddel n ufeggag umyig seg talɣa taḥerfit ɣer talɣa tasuddimt taswaɣt ? - Ma yella imyagen at yiwet n talɣa ttbedilen ɣer yiwet n talɣa deg talɣa taswaɣt ? - Akken nniḍen ma yella ubeddel n telɣa n umyag seg talɣa taḥerfit ɣer talɣa tasuddimt n uswaɣ ? Turdiwin : - Abeddel n talɣa yella s waṭas deg yimyagen yesɛan tiɣra tiččuranin. - Tillugma tella-d s waṭas ɣer yiswir n yimyagen yesɛan kraḍ n yisekkilen ibeddun s tiɣratilemt. Tasnarayt : Tazrewt-agi-nteɣ d aserwes n yimyagen mi ara yillin deg talɣa taḥerfit ɣer talɣa tassudimt n uswaɣ deg-s ad neɛreḍ, ad nexdem tasleḍt n talɣa. Ammud newwi-t-id deg umawal n J.M.DALLET tameslayt n At Mangellat nekkes-d 706 n yimyagen s talɣa taḥerfit. Ammud yebḍa ɣef ukkuz n texxamin tamezwarut amyag s talɣa taḥerfit, tis snat aẓar n umyag, tis kraḍ amayag deg talɣa taswaɣt. Syin nebḍa imyagen d ḥsab n usaleɣ iwakken ad nessiweḍ ad d-nnaf ma tella tillugma gar umyag di talɣa taḥerfit akked umyag di talɣa tasuddimt taswaɣt. Anadi-nteɣ nebḍa-t ɣef sin yiḥricen : Aḥric amezwaru newwi-d deg-s awal ɣeftalɣa taḥerfit akked talɣiwin tisuddimin n umyag Amyag d taggayt seg taggayin n umawal i d-yeskanayen tigawt n tɣara yettili s tezdit amaran gar uskim d umatar udmawan (asilaw) i d- kecmen ɣef uẓar dayen i t-yessemgiriden ɣef taggayin nniḍen: Md : - Yedda - Y : amatar udmawan (asilaw) - Dda : afeggag (aseɣru) - Azar n umayag d tirgalin [D] - Asalaɣ u umyag d tiɣra :yedda →ye C1 a Amyag yesɛa sin n wanawen; amyag n tigawt (amagnu) yemmal-d tigawt, amyag n tɣara yemmal-d amek tega tɣawsa. Amyag iccud ɣer wakud anda tigawin fetint ɣer ukkuz tmeẓra: - Urmir (ilaway, ibaway) - Urmir s ad - Urmir ussid - Anaḍ Talɣa tasuddimt d asuddem timerniwt n kra n tecraḍ i umyag aḥerfi Gar ticraḍ-a ad d-naf: - Ticraḍ n uswaɣ : s, ss, sse, c, z. - Ticraḍ n umyaɣ : mm, mm, my, nn. - Ticraḍ u uttwaɣ : ttw, ttu, mm, nn. - Talɣwin tisdukklanin : d assudim yettili s usdukkel n yisuddimen (aswaɣ, attwaɣ, amyaɣ). Aḥric wiss sin dayen yeɛnan tasnalɣa n umyag deg talɣa-s taḥerfit mi ara yuɣal ɣer talɣa taswaɣt, nexdem-asen tasleḍt n talɣa nufa-d deg-s: - Abeddel n tɣara tamezwarut : Md : aḍen → ssiḍen. - Abeddel n tɣara talemmast : Md : ihris → sihrew. - Abeddel n tɣara taneggarut : Md : unzu → zzunzi. - Abeddel ayugan : Md : rṣeḍ → surṣuḍ. - Aɣelluy n tɣara tamenzut akked ubeddel n tɣara talemmast : Md : ilwiɣ → sselweɣ → ssilweɣ. Nufa-d d akken yella ubeddel n usalaɣ n umayag di talɣa taḥerfit mi yuɣal ɣer talɣa tasuddimt taswaɣt, tuget deg-sen ulac abeddel.en
dc.identifier.citationEtudes Linguistiques Amazighesen
dc.identifier.urihttps://dspace.ummto.dz/handle/ummto/19365
dc.language.isofren
dc.publisherUniversité Mouloud Mammeri Tizi-Ouzouen
dc.titleEtude comparative du verbe kabyle de la forme simple à la forme activeen
dc.typeThesisen

Files

Original bundle
Now showing 1 - 1 of 1
Loading...
Thumbnail Image
Name:
Mas. Amz. 809.pdf
Size:
2.43 MB
Format:
Adobe Portable Document Format
Description:
License bundle
Now showing 1 - 1 of 1
No Thumbnail Available
Name:
license.txt
Size:
1.71 KB
Format:
Item-specific license agreed upon to submission
Description: