Les érreurs récurrentes dans les productions écrites en langue amazighe, chez les apprenants du troisième palier. Le cas du lycée Diouani Mouhammed Said, Makouda.
Loading...
Date
2020
Authors
Journal Title
Journal ISSN
Volume Title
Publisher
UNIVERSITE MOULOUD MAMMERI TIZI-OUZOU
Abstract
Tutlayt n tmaziɣt melmi kan ay d-teffeɣ seg timawit ɣer tira, tuɣal am tutlayin nniḍen tettwaru tesɛa ilugan n tira ara n-qader i wakken ad tt-naru akken iwata.
Axeddim nneɣ yella-d ilmend n usebɣer n tira n tmaziɣt, yeɛna tasleḍt n tirawin n yinelmaden n tesnawit n Diouani Mouhemmed Said, Makouda.
Tamukrist nneɣ tebna ɣef wayen yeqqnen ɣer wuguren id tt-magaren inelmaden di tira.
D acu-ten wuguren agi id tt-magaren di tira ?
Neffeɣ-d s kra n turdiwin seg-sent:
- Nezmer ad d-naf uguren yeqqnen s umata ɣer tirawalt.
- Amek daɣen yezmer ad yili d asmili n timawit ɣef tira.
- Ad d-nini yezmer daɣen d lexsas n tɣuri d tira n tutlayt n tmazight.
Deg leqdic nneɣ s umata, nufa-d uguren n temsislit, i deg yella ugur n yilem « e », md :
Ruḥaɣ Ruḥeɣ
Ugur yettilin ger “e” d “ a”, md : laɛtab leɛtab
Uguren ger “e” d “i”, md: yewen yiwen
Tamsertit: d amgired yettilin ger ususru d tira, md: attyaɣ ad t-yaɣ
Tussda tebḍa ɣef sin:
- Tin n tnumi: md: asegas aseggas
- Tin n tjerrumt: md: kseɣ kkseɣ
Ma d uguren icudden ɣer tseddast ad d-nebder:
Ajarrid n tuqqna, md: tullesazd tulles-as-d
Allus n yimqimen iwsilen, md: ad t-taɣ-it ad t-taɣ
Addad, md: n wemɣar n umɣar
Tucḍa n usigez:
Aḍris mebla asigez
Zik-nni deg yiwet n taddart tettidir yiwet n twacult d tigellilt maca baba-s d asekran i umi qqaren dda Ḥamid i t-asem ɣef yell-is Cabḥa imi tufrar d zzin d Leqraya-as
Yiwen was mi yella Da Ḥamid akked d umɣar amerkanti n taddart I t-isawḍen ɣer lḥal I yela yessuter-as-d unesbaɣur yelli-is izzewaǧ.
Aḍris s usigez
Zik-nni, deg yiwet n taddart tettidir yiwet n twacult d tigellilt, maca baba-s d asekran i umi qqaren dda Ḥamid; yettasem ɣef yelli-s Cabḥa imi tufrar d zzin d leqraya.
Yiwen wass, mi yella dda Ḥamid akkeumɣar anesbaɣur n taddart i t-issawḍen ɣer teswiɛt i deg yella, yessuter-as-d unesbaɣur yelli-s i zwaǧ.
Uguren icudden ɣer umawal:
- Awalen imaynuten, md: amerkanti anesbaɣur
- Awalen ireṭṭalen, md: tafamilt la famille
D agi nezmer ad d-nefk kra n yigemmad uɣur nessaweḍ deg tezrawt nnegh akken ad d-nbeggen taɣult ideg ggten-t tucḍiwin akken ad d-nnadi tisura s wayes ara sqaɛden yinelmaden turawin nnsen.
Nufa-d deg tirawalt 14,3% n tucḍiwin n tezdit, timsislit deg-s 10% n tucḍiwin n yilem, deg umawal deg-s 2,8 ugur n wawalen ireṭṭalen.
Nwala di tesleḍt nexdem aṭas n yinelmaden i ixuṣṣen deg yilugan n tira acku ttarun amek i d-senṭaqen. S umata inelmaden-agi sɛan akk uguren deg wayen yeɛnan timsislit tirawalt, amawal, akk d tseddast.
ɣer taggara, ad d-nessumer kra n tifrat ay nwala watant ama i ynelmaden ama i yiselmaden :
- taɣuri n yidlisen akken ad d-snernin amawal nsen.
- Ahat ilaq yal tikelt ad d-fernen yiwen n usenfali s tira ad t-saɣtin s ugraw akken ad lemden tucḍiwin nsen.
- Ahat yuwi-d ad ssugten tizabutin.
Description
30cm; 47p.
Keywords
Citation
Linguistique et didactique